Inhoudsopgave

51. De Matthäus-Passion vertaald?

52. Hulpverlening

53. Spelling (3)

54. Verborgen verleden

55. Maatschappelijke veranderingen - vertalers en GMO

56. Verschillen in temperament

57. Rugby

58. 100.000 katten en 100.000 honden – politiek

59. Vakantiegevoel

60. Spatitis

 

---------------------------------------------------------------

 

Blog 51  - De Matthäus-Passion vertaald?

 

Op Goede Vrijdag 30 maart 2018 werd de Mattheuspassie – Matthäus-Passion – van Bach van begin tot eind op de televisie uitgezonden – door de NTR. Ik heb er het grootste deel van gezien en gehoord.

Onderaan het scherm stond een soort vertaling van de Duitse tekst, maar het viel me op dat die vertaling er niet bepaald professioneel uitzag. Het leek of er een amateur aan het werk was geweest.

In ieder geval had men het blijkbaar niet de moeite waard gevonden om de Nederlandse tekst te laten overeenkomen met de maat van de muziek.

 

Ik vond het erg armetierig. Men had zelfs geen gebruik gemaakt van allang bestaande vertalingen voor sommige koralen, zoals  O Haupt voll Blut und Wunden. Daardoor rijmden de regels van die koralen niet op elkaar.

Zouden ze bij de NTR zo weinig van religie en kerk weten dat niemand daar op de hoogte was van gezang 183 uit het Liedboek voor de Kerken?

 

De Duitse tekst luidt:

O Haupt voll Blut und Wunden,

voll Schmerz und voller Hohn,

o Haupt, zum Spott gebunden

mit einer Dornenkron',

o Haupt, sonst schön gezieret

mit höchster Ehr' und Zier,

jetzt aber höchst schimpfieret:

gegrüßet sei'st du mir!

 

Du edles Angesichte,

dafür sonst schrickt und scheut

das große Weltgewichte,

wie bist du so bespeit!

wie bist du so erbleichet!

wer hat dein Augenlicht,

dem sonst kein Licht nicht gleichet,

so schändlich zugericht'?

 

De Nederlandse vertaling in het Liedboek voor de Kerken is als volgt:

O, hoofd vol bloed en wonden,
bedekt met smaad en hoon
o, hoofd zo wreed geschonden,
Uw kroon een doornenkroon.
O, hoofd eens schoon en heerlijk,
en stralend als de dag,
hoe lijdt gij nu zo deerlijk
ik groet U vol ontzag.

O, hoofd zo hoog verheven,
o, goddelijk gelaat,
waar werelden voor beven
hoe bitter is uw smaad.
Gij, eens in ’t licht gedragen
door engelen omstuwd,
wie heeft U zo geslagen
gelasterd en bespuwd?

 

Deze vertaalde zinnen passen tenminste bij de muziek van Bach.

 

Ik heb niet steeds naar de Nederlandse tekst gekeken, juist omdat ik me er zo aan ergerde, maar geef nog een paar voorbeelden van deze schertsvertaling. Ik zag bijvoorbeeld staan:

- “Wij gaan zitten in tranen” (Wir setzen uns mit Tränen)

- „Heel tevreden vallen de ogen in slaap” .
Deze belachelijke tekst werd gepresenteerd als vertaling van de allerlaatste Duitse zin in de Matthäus Passion:  Höchst vergnügt schlummern da die Augen ein (schlummern = sluimeren, dutten).

 

Leeuwarden Culturele Hoofdstad

Dan heeft men het in Friesland een stuk beter gedaan. In het kader van Leeuwarden Culturele Hoofdstad van Europa is de hele Matthäus Passion van het Duits in het Fries vertaald door een professioneel vertaler, Peter Sybenga. Daarbij is er ook heel goed op gelet dat de tekst bij de muzieknoten past.

 

De Friestalige Matthäus Passion is in de tijd voor Pasen verschillende malen door het Noord-Nederlands Orkest uitgevoerd. Ongetwijfeld zal dat in de komende jaren weer gebeuren.

 

Elsa Groenman-Warmelink
e.warmelink@gmail.com

06-281 284 69

beëdigd tolk-vertaalster Engels
vertaalster Duits-Nederlands

 

Wil je reageren? Zie reactieformulier onderaan deze pagina. Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

------------------------------------------

 

Blog 52 - Hulpverlening

 

Vroeger dacht ik dat het het beste was een beroep te kiezen waarbij je “mensen kunt helpen”. Daarom heb ik ook de Sociale Academie gedaan. Ik was alleen niet zo geschikt als maatschappelijk werkster – ik was wel goed in diagnose en analyse, maar wist niet zo goed hoe het dan verder moest.

Ondertussen ging mijn eigen leven niet van een leien dakje. Ik was vaak heel gespannen. Ik heb baat gehad bij meditatie en bij affirmaties, zoals “Ik houd van mezelf en ik accepteer mezelf precies zoals ik ben”, “Alles is goed in mijn wereld”, “Alles wat ik nodig heb komt vanzelf naar me toe” e.d.

Die affirmaties ben ik gaan toepassen na lezing van het boek van Louise Hay “Je kunt je leven helen”.

 

Er wordt vaak de spot gedreven met dingen als meditatie, affirmaties en mindfulness, maar je wilt niet weten hoeveel mensen ongelukkig zijn en hoeveel antidepressiva er door de Nederlandse bevolking geslikt wordt. Zelf heb ik gelukkig nooit antidepressiva hoeven slikken en ik heb mijn ongeluk ook niet weggestopt achter nicotine, cocaïne en drank.

Ik denk dat therapieën als meditatie en het gebruik van affirmaties ervoor kunnen zorgen dat de bedrading in je hoofd anders wordt, zodat je weer ‘normaal’ kunt leven, zonder dat wanhopige gevoel in je lichaam of die stress.

 

Bekende mensen

Pasgeleden ben ik naar een lezing geweest met Marian Mudder. Een actrice die vooral bekend is van haar tv-rollen in Baantjer, Flikken Maastricht, Vrouwenvleugel enzovoorts. Een knappe vrouw met een fotomodellenuiterlijk. Je kunt je haast niet voorstellen dat zo iemand depressief, onzeker en angstig is, zonder duidelijke aanleiding.

 

Ze heeft een boek geschreven over de 25 jaar dat ze allerlei (reguliere en alternatieve) therapieën heeft gehad – Sofasessies – waarin ze beschrijft dat de meeste therapieën nutteloos voor haar bleken te zijn.

Uiteindelijk heeft ze baat gevonden bij EFT (Energetic Freedom Therapy) en mindfulness.


Achteraf gezien had ze zich, zoals ze zei, vele jaren geleden niet moeten laten overhalen met mediteren te stoppen, omdat op de juiste manier mediteren dezelfde uitwerking heeft als mindfulness.

 

Toevallig las ik ook een artikel in de krant over een bekende dj, Stephan Bouwman, die in zijn radioprogramma openlijk verteld heeft dat hij depressief is. “Ik heb een stemmetje in mijn hoofd en dat is soms heel hard. Als ik in de spiegel kijk, dan zegt hij hoe lelijk ik ben. En als ik iets doe, dan vindt hij dat heel slecht.”

 

Nieuwe behandelmethoden

Het is vaak moeilijk voor depressieve mensen om over hun constante rotgevoel te praten, omdat er vaak geen duidelijke oorzaak is aan te wijzen. Hulpverleners hebben vaak de neiging (gehad) de oorzaak van alle psychische problemen in de jeugd van hun cliënt te zoeken – ongetwijfeld onder invloed van meneer Sigmund Freud – maar langzamerhand komen er gelukkig betere behandelingsmethoden ‘op de markt’.

 

Een jongen, later man, uit mijn omgeving was van jongs af aan moeilijker dan andere kinderen. Hij wilde heel vaak niet naar school – het was een drama. Hij haalde de havo nog, maar op het hbo werden zijn psychische moeilijkheden hem de baas. Zijn ouders hadden steeds de hoop dat zijn situatie beter zou worden, maar die hoop vervloog elke keer maar weer. Werk dat hij had, kon hij nooit houden. Altijd was er weer een terugval.

Deze man heeft veel hulpverleners gehad, maar de meeste “hulp” haalde niets uit. Het vertrouwen van de mensen in zijn omgeving in hulpverleners, dat toch al niet zo groot was, daalde naar nul.

 

EMDR

Uiteindelijk bleek EMDR (Eye Movement Desensitisation and Reprocessing) een goede uitwerking te hebben. Ik hoor ook van anderen veel goede verhalen over EMDR.

Deze therapie is, denk ik - net als EFT (zie Marian Mudder) en affirmaties – ook weer een kwestie van een herbedrading in je hoofd.

 

Helaas is de relatie van de man net in deze hoopvolle periode uitgeraakt.

Als hij desondanks niet in het verdriet en de krenking van deze klap vast blijft zitten, is wat mij betreft de effectiviteit van EMDR aangetoond.

 

Elsa Groenman-Warmelink
e.warmelink@gmail.com

06-281 284 69

beëdigd tolk-vertaalster Engels
vertaalster Duits-Nederlands

 

Wil je reageren? Zie reactieformulier onderaan deze pagina. Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

------------------------------------------

 

Blog 53 – Spelling (3)

 

In de vorige twee blogs over de Nederlandse spelling -- Spelling (1) en Spelling (2)-- en het gebruik van de ‘d ‘, de ‘t’, en de ‘dt aan het eind van werkwoordsvormen (blog 43 en 47) heb ik uitgelegd waarom “Er zijn van die zaken die een gemeente niet behandeld” en “Dit laat overigens onverlet dat moet worden betreurt dat justitie heeft nagelaten … .” fout zijn.

 

Het moet zijn:
Er zijn van die zaken die een gemeente niet behandelt” en “Dit laat overigens onverlet dat moet worden betreurd dat justitie heeft nagelaten … .”

Vind je dit allemaal maar oninteressant en kan het je niet schelen of je een d, een t of dt schrijft? Want het klinkt toch allemaal hetzelfde?

Dat is wel zo, maar de spelling bepaalt wel vaak de betekenis van wat we met taal willen overbrengen. En ik vind het belangrijk om onze taal in goede staat te houden. Als je slordig met taal omgaat, geef je er niet om. Net als je niet om een persoon geeft als je er slordig mee omgaat!


Daarom nog één voorbeeld.

Dat is het in “Spelling (1)” gegeven derde voorbeeld:
Hoewel de school aandacht heeft besteedt aan … … model …, … .

Waarom is de dt in ‘heeft besteedtfout?

Nou, om de reden die ik in ‘Spelling (2)’ ook besproken heb.

 

’t kofschip (of ’t fokschaap)

Net als ‘betreuren’ is het werkwoord ‘besteden’ een zwak werkwoord. Er is geen verschil in klank tussen de tegenwoordige tijd, de verleden tijd en de voltooide tijd.

“Ik betreur, ik betreurde, ik heb betreurd”. “Ik besteed, ik besteedde, ik heb besteed”.

In de voltooide tijd (heb/hebt/heeft/hebben+ voltooid deelwoord) komt aan het eind van het voltooid deelwoord bij deze zwakke werkwoorden ofwel een ‘t’ (bij werkwoorden waarvan de medeklinker vóór de uitgang -en een van de medeklinkers is in het woord ’t fokschaap, zoals “Ik heb een koekje gepakt”) ofwel  een ‘d’ (bij werkwoorden waarvan de medeklinker vóór de uitgang -en niet in het woord ’t fokschaap voorkomt).

Een voorbeeld van het laatste is “Ik heb op zijn vraag gereageerd”. De ‘r’ staat niet in ’t fokschaap.

 

Hele werkwoorden met een ‘d’ of een ‘t’ voor de uitgang -en zijn daar geen uitzondering op.  

Voorbeelden: besteden, antwoorden, kneden, leiden, of letten, zetten, uiten, kitten, vatten.

 

Dus:

- “De school heeft aandacht aan model X besteed” -- besteden

Of een ander voorbeeld uit een omroepgids:
 - “In de periode tussen de laatste Amerikaanse tour van de Beatles in 1966 en de dood van John Lennon in 1989 gaf John Lennon maar één concert in Amerika, …  begeleid (niet: begeleidt) door zijn vrouw Yoko Ono en haar band de Plastic Ono Elephant’s Memory Band” -- begeleiden

- “Ik heb je vraag beantwoord” -- beantwoorden

- “Het vuur heeft gebrand” -- branden

 

En:

- “Ze hebben die meisjes uitgebuit” – uitbuiten

- “Hij heeft op mij gelet” –letten

- “Jij hebt dat verkeerd opgevat” -- opvatten

 

De laatste letters van een voltooid deelwoord zijn dus nooit een combinatie van de letter ‘d’ en de letter ‘t’.

 

Conclusie:
Een voltooid deelwoord eindigt nooit op ‘dt’.

 

Derde persoon enkelvoud is anders
In de derde persoon enkelvoud (hij/zij/het) van de tegenwoordige tijd ligt het natuurlijk anders! Daar kan een werkwoordsvorm wel aan het eind een dt krijgen, omdat de werkwoordsvorm in de derde persoon enkelvoud altijd een t krijgt (behalve bij sommige onregelmatige werkwoorden).

Voorbeelden:
Hij besteedt veel tijd aan gamen, zij antwoordt altijd met ‘ja’ of ‘nee’, zij duldt zijn gedrag niet langer, hij bereidt altijd het eten, het varken bloedt als een rund en het gebouw brandt helemaal uit.

Conclusie:
Het werkwoord in de derde persoon enkelvoud kan wel op een ‘dt’ eindigen.

 

Elsa Groenman-Warmelink
e.warmelink@gmail.com

06-281 284 69

beëdigd tolk-vertaalster Engels
vertaalster Duits-Nederlands

 

Wil je reageren? Zie reactieformulier onderaan deze pagina. Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

------------------------------------------

 

Blog 54 - Verborgen verleden


De wereld van mijn voorouders is grotendeels een grijs gebied voor mij.

Wat ik weet is dat voorouders van mijn opa van moederskant in de zeventiende en achttiende eeuw in de buurt van Hardenberg woonden en dat in die lijn al de naam Elsje(n) voorkwam.

Net als bij de voorouders van mijn oma van moederskant trouwens. Er kwamen nogal wat veehandelaren en bakkers in die familie voor, maar verder weet ik weinig van haar stamboom.


De voorouders van mijn vaders vader woonden een paar eeuwen geleden in wat toen Ambt-Ommen heette, bij de rivier de Regge. Ze hadden daar een ‘erve’ in de ‘marke’ Giethmen (eerder Gietman of Gietmen; uitspraak: Geethem) en heetten toen ook wel Welmerink, Wermerinck, Wermerink, Warmink, Warmerinck of Warmerink.


Van 1789 tot 1863 waren drie generaties Warmelink onderwijzers – schoolmeesters - in Giethmen. De familie kreeg dan ook de bijnaam ‘Meister’. Mijn opa werd ‘Meisters Hendrik’ of ‘Meisters Henduk’ genoemd en mijn vader was ‘Meisters Gait’.

In dit deel van het land hadden families vaak onofficiële namen die niet in de registers waren ingeschreven.

(Meestal werd er halve dagen les gegeven en ’s zomers moesten de oudste leerlingen meehelpen op de boerderij of op het land.
Tot 1801 was het onderwijs in Nederland nog geen staatsaangelegenheid. )

 

Van mijn oma aan vaderszijde heb ik een stamboom tot aan ongeveer het midden van de 18de eeuw. Ook mijn voorouders in deze lijn woonden in Ambt-Ommen en omgeving.
Het enige wat ik verder van haar familie weet, is dat zowel haar vader als haar moeder aan tbc zijn overleden.

 

Gewone mensen
Het lijkt er dus op dat mijn voorouders altijd gewone mensen zijn geweest die allemaal in Noord-Overijssel woonden.


Toch kan schijn bedriegen. Als je, zoals ik, regelmatig geboeid naar het tv-programma ‘Verborgen Verleden’ kijkt, weet je dat.

 

De cabaretier Richard Groenendijk dacht ook dat zijn voorouders wel altijd in de streek gewoond zouden hebben waar hij is opgegroeid – Goeree-Overflakkee.


Maar de redactie van het programma graaft heel diep. Het blijkt dat hij via een van zijn verre voormoeders toch maar mooi afstamt van de graven van Henegouwen, Holland en Zeeland. https://www.npo.nl/verborgen-verleden/09-02-2018/VPWON_1280992

 

Het kan nog spectaculairder!

Advocaat Gerard Spong blijkt af te stammen van koning Karel II van Engeland – via een bastaard, dat wel. De uitzending over zijn stamboom is op internet niet meer te bekijken -- waarom weet ik niet!


Zangeres Wende Snijders heeft de graven van Vlaanderen en de Franse koningen Karel de Kale en Lodewijk de Vrome als voorouders. https://www.npo.nl/verborgen-verleden/28-10-2017/VPWON_1263902


Cabaretier Jochem Myjer stamt via de Oranjes, Duitse en Oostenrijkse prinsen en prinsessen af van een Byzantijnse keizer.

https://www.npo.nl/verborgen-verleden/13-02-2016/VPWON_1243287

 

Sowieso lopen er, schat ik, bij 75% van de bekende Nederlanders die tot nu toe aan ‘Verborgen Verleden’ hebben meegedaan lijntjes naar voorouders in het buitenland -- vaak Schotland, België, Duitsland, Frankrijk, Portugal, Spanje, Italië, Marokko en natuurlijk Suriname, het Caribisch gebied en Indonesië.

 

Het zou dus zomaar kunnen dat dat bij mij ook het geval is.

Alleen is het niet erg waarschijnlijk dat de programmamakers mij uitnodigen om mee te doen aan ‘Verborgen Verleden’ :-)

 

Elsa Groenman-Warmelink
e.warmelink@gmail.com

06-281 284 69

beëdigd tolk-vertaalster Engels
vertaalster Duits-Nederlands

 

Wil je reageren? Zie reactieformulier onderaan deze pagina. Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

------------------------------------------

 

Blog 55 - Maatschappelijke veranderingen – vertalers en GMO

 

Vertalers  komen meer dan vele anderen in aanraking met veranderingen in de maatschappij, simpelweg doordat ze teksten daarover vertalen.

 

Neem bijvoorbeeld:

  • genetisch gemodificeerde organismen (ggo of GMO) – ook wel genetisch gemanipuleerde organismen genoemd
  • alternatieve juridische samenlevingsvormen, zoals geregistreerde partnerschappen of samenlevingsovereenkomsten
  • mensenhandel
  • nieuwe uitvindingen
  • de uitbreiding van de EU
  • de opkomst van het neoliberalisme
  • of juist de roep om protectionisme.

 

Toen ik in 1999/2000 de MBA-opleiding milieuconsulent volgde, was het verschijnsel GMO nog maar een paar jaar bekend. Er was grote huiver om de verbouw van GMO-gewassen toe te staan.

Genetische modificatie is namelijk het veranderen van de erfelijke eigenschappen van een plant/dier/micro-organisme door genen toe te voegen. Op die manier kan het gedrag van die plant c.q. dat organisme permanent veranderd worden.

 

Dat kan veel voordelen hebben, maar er zijn ook nadelen.

Voordelen zijn, bijvoorbeeld, het resistent maken van gewassen tegen ziektes, droogte of kou, of het verkorten van de groeitijd van vissen. Dit zijn economische voordelen.

Door middel van GMO kunnen ook op grote schaal medicijnen geproduceerd worden, zoals insuline. Dat is voor suikerziektepatiënten natuurlijk gunstig.

In 2000 werd een genetisch gemodificeerde rijst ontwikkeld die zelf vitamine A kan produceren (‘gouden rijst’).

In de toekomst zullen genetici erfelijke ziektes in embryo’s kunnen behandelen en kunnen erfelijke ziektes dus uitgebannen worden.

 

Een nadeel van GMO dat vaak genoemd wordt is de verspreiding van stuifmeel van genetisch gemodificeerde gewassen naar naburige landbouwgronden, waardoor die akkers, of spontaan opkomende plantensoorten, ‘genetisch vervuild’ worden. Onwillekeurige verspreiding zou ook nadelig en zelfs dodelijk kunnen zijn voor insecten in de omgeving van de GMO-velden.

Een ander nadeel van GMO-experimenten is dat ze veel proefdieren het leven kosten.


Daarnaast roepen, of riepen, ze veel discussie op tussen voor- en tegenstanders omdat veel mensen vinden dat de mens niet voor God mag spelen. Waar is het einde? Wie bepaalt wat ‘normaal’ is? En zijn de langetermijneffecten wel voldoende bestudeerd?

 

Professionele bemoeienis

Hoewel ik tegenwoordig alleen via vertaalwerk met ‘genetic engineering’ (GMO) in aanraking kom, heb ik er jaren geleden ook op een andere manier mee te maken gehad.

In 1999 voerde een groepje studenten van het Cartesius Instituut van de Universiteit Twente (MBA-opleiding milieuconsulent) een kort onderzoek uit bij een bekende meelfabriek. Ik hield mijzelf in die groep voornamelijk bezig met het onderdeel ‘bestuurlijk-juridische analyse’ en lichtte tijdens het eindgesprek de ontwikkelingen rondom genetische modificatie van gewassen, dus ook die van tarwe, toe. De productiemanager was geïnteresseerd.

 

Nadat ik de MBA-opleiding had afgerond, vertelde het hoofd van de opleiding mij dat de productiemanager van het bedrijf mij graag als KAM-coördinator zou willen hebben (KAM = kwaliteit, arbo en milieu). Als ik daarop ingegaan was, was ik nu misschien al jaren KAM-manager geweest. Maar ik durfde  niet! Stel je voor: de voormalige bijstandsmoeder die manager wordt.

In plaats daarvan ben ik doorgegaan met mijn vertaalwerk – lekker veilig aan mijn eigen bureau in mijn eigen werkkamertje.

 

Zeker weten kun je zoiets nooit, maar ik denk niet dat ik de verkeerde keuze gemaakt heb.

 

Overigens is de teelt van genetisch gemodificeerde tarwe nog steeds niet goedgekeurd, heb ik begrepen.

 

 

Elsa Groenman-Warmelink
e.warmelink@gmail.com

06-281 284 69

beëdigd tolk-vertaalster Engels
vertaalster Duits-Nederlands

 

Wil je reageren? Zie reactieformulier onderaan deze pagina. Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

------------------------------------------

 

 

 

 

 

Blog 56 – Verschillen in temperament

 

Ik kan nogal opvliegend zijn. Huisgenoot W. daarentegen reageert meestal kalm en vaak met humor.

 

Vanmorgen bijvoorbeeld, toen we koffie dronken, reageerde ik heftig toen hij meende te moeten opmerken dat de potgrond die hij vandaag voor mij zou kopen, wel een dagje kon wachten.

Dan val ik uit en zeg zoiets als: “Néé. Vandaag heb ik niet zoveel te doen en daarom wil ik vandáág die begoniastekjes oppotten!”

 

Toen zei hij: “Zeg Dobo, dat kan ook wel een stukje minder heftig. Je kunt ook zeggen: Hé, knulleke lulleke, heb jij er wel aan gedacht dat ik vandaag graag wat huishoudelijke karweitjes wil doen? Daarvoor heb ik potgrond nodig”.”

 

Ja, natuurlijk heeft hij gelijk, maar bij  mij is het eruit voor ik heb nagedacht.
(In een voor mij vertrouwde omgeving dan; tegen betrekkelijk vreemden reageer ik niet zo).


Huisgenoot W.’s humor en uiterlijk laconieke optreden nemen mensen voor hem in. Dat is een groot voordeel.

Ik heb duidelijk meer temperament dan hij. Ik ben veel actiever en emotioneler.

 

Kubus van Heymans
Toen ik vroeger op de hbo maatschappelijk werk zat, kregen we natuurlijk ook psychologie, psychopathologie e.d. Ik kan me uit het eerste jaar herinneren dat we een keer een test kregen over de karaktereigenschappen activiteit, emotionaliteit en secundair dan wel primair reageren. Uit het wel of weinig of niet bezitten van die eigenschappen kon dan het type mens bepaald worden.

 

Op internet zie ik nu dat het moet zijn gegaan over het indelingssysteem van Gerard Heymans – de kubus van Heymans.
Als je de drie dimensies actief, emotioneel en primair/secundair in een kubus zet, krijg je acht types op de hoeken:

  • amorf: niet-actief, niet-emotioneel en primair functionerend
  • sanguïnicus: actief, niet-emotioneel en primair functionerend
  • nerveus: niet-actief, emotioneel en primair functionerend
  • cholericus: actief, emotioneel en primair functionerend     
  • apaticus: niet-actief, niet-emotioneel en secundair functionerend
  • flegmaticus: actief, niet-emotioneel en secundair functionerend
  • sentimenteel: niet-actief, emotioneel en secundair functionerend
  • gepassioneerd: actief, emotioneel en secundair functionerend.

 

Zie https://www.google.com/search?q=%22Kubus+van+Heymans%22&client=firefox-b-ab&tbm=isch&tbo=u&source=univ&sa=X&ved=0ahUKEwiO6Kyw7rfbAhVQM-wKHcVbBWcQsAQINQ&biw=1088&bih=732

Er zijn trouwens geen zuiver amorfe of zuiver apathische mensen.

 

Als ik mezelf moet typeren, ben ik zowel actief als nogal emotioneel en reageer ik soms primair en soms secundair. Volgens de indeling zit ik daarmee tussen een cholericus en een gepassioneerd type  in. Huisgenoot W. kan ik plaatsen tussen sentimenteel en flegmatisch.

In onze relatie heeft dat voordelen, maar het kan ook wrijving veroorzaken.

 

En over type/temperament gesproken: kijk ook nog even naar mijn blog over de honderdduizend honden die de honderdduizend katten achterna zaten, en naar de verschillende reactie van mijn drie zoons daarop (blog nr. 58).

 

Elsa Groenman-Warmelink
e.warmelink@gmail.com

06-281 284 69

beëdigd tolk-vertaalster Engels
vertaalster Duits-Nederlands

 

Wil je reageren? Zie reactieformulier onderaan deze pagina. Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

------------------------------------------

 

Blog 57 - Rugby

 

Mijn kleinzoon Adam zit op rugby. Veel jongetjes worden zo’n beetje met een bal aan hun voet geboren, maar bij Adam was dat zeker niet het geval. Voor voetbal heeft hij nooit enige belangstelling getoond.

 

Ook clubs in de kunstzinnige hoek waren niet echt aan hem besteed.

Toen hij nog een stuk jonger was dan nu, gaf Adam in de klas wel eens blijk van belangstelling voor muziek, vioolspelen en dergelijke. Daarom is hij toen nog een blauwe maandag op ‘Algemene Muzikale Vorming’ geweest. Alleen was dat niet wat hij zich ervan had voorgesteld.

Een muzikale loopbaan voor mijn kleinkind kon ik dus wel vergeten.

 

Daarna dachten we dat hij – net als zijn ooms en vader – misschien belangstelling voor taekwondo zou hebben. Hij is dus, toen hij een jaar of tien was, een tijdje lid van een taekwondoclub geweest. Opa en oma brachten hem er iedere woensdagmiddag plichtsgetrouw heen.

Helaas was het geen groot succes. De leraar vond hem te speels, geloof ik. En oma vond de leraar maar een hork.

 

Hij bleek wel hard te kunnen lopen, dus ondergetekende – oma –  drong er zo nu en dan bij hem en zijn ouders op aan om zich bij een atletiekclub aan te melden. Maar zoals dat gaat als de motivatie ontbreekt: er gebeurde niets.

 

Wat een verrassing toen hij vorig jaar zelf aangaf dat hij op rugby wilde. Dat is niet iets waar je als ouder of grootouder in Nederland meteen aan denkt. Rugby is immers maar een kleine sport in ons land.

Waar en hoe Adam over rugby gehoord heeft, weet ik niet, maar dit blijkt voor hem de perfecte sport te zijn. Zijn hardlooptalenten kan hij er prima in kwijt en natuurlijk is hij tegenwoordig op zijn kamer druk bezig met gewichten om in deze nogal ruige sport zo goed mogelijk te kunnen functioneren. Rugby is echt een contactsport.

Iedere speler heeft daarom een bitje in zijn mond om zijn gebit te beschermen.

 

Er schijnen twee soorten rugby te zijn, met verschillende spelregels, namelijk Rugby League en Rugby Union. Als ik het goed heb begrepen, houdt men zich in Nederland aan Rugby Union. Van de verschillen tussen de twee spelvormen ben ik (nog) niet op de hoogte, maar ik weet wel iets van bepaalde aspecten van het rugbyspel.

 

Een try is de belangrijkste manier om punten te behalen. Een try wordt gemaakt door de bal gecontroleerd en in één beweging neer te drukken in het gebied achter de palen van de tegenstander (het trygebied). Een try levert 5 punten op (bij Rugby Union).

 

Nadat een try gescoord is, mag een speler van de scorende partij een zg. conversie nemen. Dit levert ook nog eens twee punten op. Een conversie nemen betekent dat een speler mag proberen de eivormige (ovalen) bal tussen de twee palen en boven de dwarslat van het doel te schoppen.

Omdat één ‘doelpunt’ al 7 punten kan opleveren, is het wel duidelijk dat rugbyteams soms met hoge scores kunnen verliezen of winnen. Laatst hoorde ik dat Adams team met 73-0 gewonnen had van een ander team.

 

Het is ook mogelijk een dropgoal (of dropkick) te scoren, maar dat heb ik nog nooit gezien. Een speler scoort een dropgoal als hij/zij de bal eerst uit de handen op de grond laat stuiteren en dan door de palen schiet.

 

Op https://www.youtube.com/watch?v=g2Q8O4qKc7A en https://rugbyregels.nl/node/1 en staat een duidelijke uitleg van allerlei facetten van het rugbyspel.

 

Bekijk die video’s als je meer wilt weten van de begrippen die ik al wel en nog niet genoemd heb, zoals spin pass, vrije trap (penalty kick), scrum, scrumhalf, line-out, maul, ruck, buitenspel (offside), gain line, tackelen , voorwaartsen, driekwarten, nummer 8 en het poortje (het klappen voor je tegenstanders en de scheidsrechter na afloop van de wedstrijd).

 

De rugbysport schijnt in 1823 uitgevonden te zijn op de Rugby School – een kostschool – in de stad Rugby in het graafschap Warwickshire (in de West Midlands) in Engeland.

 

Latere leerlingen van die school waren onder anderen de schrijver Salman Rushdie en de Britse premier Neville Chamberlain (premier van het Verenigd Koninkrijk van 1937 tot 1940).

 

Elsa Groenman-Warmelink
e.warmelink@gmail.com

06-281 284 69

beëdigd tolk-vertaalster Engels
vertaalster Duits-Nederlands

 

Wil je reageren? Zie reactieformulier onderaan deze pagina. Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

-------------------------------------------

 

 

Blog 58 – 100.000 katten en 100.000 honden – politiek

 

Toen mijn kinderen 7, 8 en 10 waren, vertelde de 7-jarige Louis een keer dat hij gedroomd had van honderdduizend honden die honderdduizend katten achterna zaten.

Hij vertelde ook dat hij een goede oplossing voor het probleem had: als je de honden aanhaalt en aait en lief voor ze bent, vergeten ze de katten en merken ze niet dat die ervandoor gaan.

 

De 8-jarige Dolf vond dat maar onzin. Hij zou de honden gewoon doodschieten.
(Wij hadden zelf katten, met honden hadden we niet zoveel).

 

De oudste, Nelson, had nog een andere oplossing. Hij dacht dat de honden niet meer bij de katten zouden kunnen komen als je een heel grote muur uit de hemel zou laten neerdalen tussen de honden en de katten in.

Mijn kinderen zaten op een christelijke school en Nelson had al veel Bijbelverhalen gehoord. Daardoor kwam hij waarschijnlijk op dat idee. Er zijn genoeg verhalen in de Bijbel waarin iets of iemand uit de hemel neerdaalt: een ladder (de ladder van Jacob), vuur (Elia), of een engel bijvoorbeeld (het graf van Jezus).

 

In ieder geval was het hier een kwestie van drie zielen, drie gedachten. Verschillende typen, verschillende temperamenten.

 

Politiek
Toen mijn kinderen en ik dit gesprek hadden, was de Berlijnse muur nog niet afgebroken en was er nog totaal geen sprake van een muur tussen de VS en Mexico.

 

De Berlijnse muur was in 1961 opgetrokken om mensen in Oost-Berlijn te beletten naar de andere kant te komen en de door president Trump gewenste muur op de grens met Mexico en de hekken bij de grens van Hongarije en Servië en Hongarije en Kroatië – is bedoeld om immigranten tegen te houden.

In geen van die gevallen is er over het algemeen sprake van wezens die andere wezens iets willen aandoen.

 

Een muur de oplossing?
Een muur kun je wel langs de grens van een grondgebied neerzetten, maar niet tussen strijdende partijen die door elkaar heen wonen. Een muur is daarom meestal niet de oplossing.

 

En doodschieten: ja, dat gebeurt ook op de wereld. Maar het zijn vaak niet de agressors die doodgeschoten worden. Het zijn meestal de mensen die in opstand komen tegen hun achtervolgers.

Machthebbers, hoe agressief ook, worden over het algemeen met rust gelaten. Er zijn altijd belangen die belangrijker worden gevonden dan de wandaden van de machthebbers. In het geval van de wereldpolitiek: geopolitieke belangen.

 

Dan blijft over: aanhalen en lief zijn. En ja, dat zou best vaak kunnen helpen. De meeste mensen willen graag goed behandeld worden. Ze willen dat er van ze gehouden wordt.

De oplossing van Louis doet me denken aan het middel van de diplomatie in internationale betrekkingen, of humor bij de opvoeding.

 

Dromen
Ik wou dat ik alle uitspraken van mijn kinderen opgeschreven had. Of alle dromen die ik zelf gehad heb.

Bijvoorbeeld de terugkerende droom dat ik met mijn drie kleine kinderen in mijn kielzog van de ene trein op de andere moest overstappen en dat er zoveel vertragende omstandigheden waren dat we de tweede trein steeds maar niet haalden.

 

Maar dat is iets voor een volgende keer.

 

Elsa Groenman-Warmelink
e.warmelink@gmail.com

06-281 284 69

beëdigd tolk-vertaalster Engels
vertaalster Duits-Nederlands

 

Wil je reageren? Zie reactieformulier onderaan deze pagina. Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

--------------------------------------------

 

Blog 59 - Vakantiegevoel

 

Het leven kan zo prettig eenvoudig zijn. 

 

Eten

April 2018.

Aan het begin van de avond zaten huisgenoot W. en ik aan tafel om te eten. Buiten was het niet erg warm, maar binnen merkte je daar niets van. De zon scheen nog door de ramen.

Op de computer hadden we YouTube aan laten staan en door de liedjes die we hoorden was het net of we met vakantie waren in een Zuid-Europees land en op een terras aan het eten waren.


Vakantiegevoel!

 

Zoals gewoonlijk aten we eenvoudig. Wortelsalade met vis. De wortelsalade was gemaakt van geraspte winterwortels, geraspte appels, (niet al te veel) stukjes gekookte aardappel, mayonaise en (niet te veel) tonijn uit een blikje.

De aardappelen en de tonijn zorgden ervoor dat de salade niet te scherp en te zuur was. De vis was voorgebakken gekocht en hadden we alleen nog maar 10 tot 12 minuten in de oven hoeven te zetten.

Eigenlijk zou daar witte wijn bij gehoord hebben, maar die hadden we niet in huis en daarom dronken we rode wijn.
Die smaakte er ook prima bij.

 

YouTube

We luisterden naar YouTube. Benny Neyman zong: Waarom fluister ik jouw naam nog? (https://www.youtube.com/watch?v=ghpataf4QE4)


En daarna Sieneke: Donkere dagen, eenzame nachten. (“Geef me één goede reden, meer vraag ik niet van jou”): https://www.youtube.com/watch?v=VWQeWuxub50.


Toen kwam Will Tura met zijn melodieuze stem. Blauw, zo hemelsblauw in gouden zonneschijn; blauw vakantieblauw, het kan niet mooier zijn: https://www.youtube.com/watch?v=Hf2tZ66tMX4


Als klap op de vuurpijl kregen we het echt Zuid-Europese geluid te horen van Nana Mouskouri.
Eerst zong ze  I have a dream, A song to sing, to help me cope with anything (van Abba), maar zoals zij het zong klonk het veel mooier (naar mijn smaak dan). https://www.youtube.com/watch?v=Z2SmTKs_Krs


Toen het liedje dat we kennen als Weisse Rosen aus Athen. Heerlijk romantisch vertolkt in het Duits, Grieks, Frans en Engels, met prachtige begeleidende instrumenten.

Om bij weg te zwijmelen. In het Grieks (Σαν σφυρίξεις τρεις φορές) een veel beter liedje dan in het Duits.
https://www.youtube.com/watch?v=2Z6WZHgImsA

En ten slotte The Power of Love, ook door Nana Mouskouri. https://www.youtube.com/watch?v=vvegBPDWOJw

 

Back to normal

Maar de volgende artiest die aan de beurt was, was ons net iets te pathetisch. De piepjonge Peter Maffay uit 1970 met zijn Du, du bist alles was ich habe auf der Welt, du fühlst genau so wie Ich, Ich lass dich niemals im Stich etc. Nee, dat was té sentimenteel. We besloten de computer uit te doen.

 

Als toetje aten we de eerste frambozen van het seizoen – heerlijk zoet! – en we sloten af met een kopje koffie.

De zon verdween achter de wolken.

 

Back to normal.

 

Elsa Groenman-Warmelink
e.warmelink@gmail.com

06-281 284 69

beëdigd tolk-vertaalster Engels
vertaalster Duits-Nederlands

 

Wil je reageren? Zie reactieformulier onderaan deze pagina. Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

--------------------------------------------

 

Blog 60 – Spatitis

 

Huisgenoot W. en ik kijken al jaren bijna elke week naar het tv-programma Twee voor Twaalf. Alleen de titel van het programma is al aantrekkelijk voor ons – geen rare Engelse titel met de lettergreep ‘show’ erin, maar een motto dat associaties oproept met een uitdrukking die iedereen kent: ”Het is vijf voor twaalf”.

Iedere Nederlander weet dat dat betekent dat je moet opschieten, omdat het anders te laat is. Time is running out; There’s no more time to lose.
Wanneer het vijf voor twaalf is voor iemand, dan is hij ‘on the verge of disaster’ – aan de rand van de afgrond.

 

Verder refereert de titel van het programma natuurlijk aan de twee groepjes van twee personen die elk twaalf  vragen moeten beantwoorden. De eerste letters van de twaalf antwoorden vormen een woord dat ook door elk groepje van twee gevonden moet worden.


Sommige afleveringen zijn veel moeilijker dan andere. Het is één keer gebeurd dat wij – zonder opzoeken – 10 van de 12 antwoorden goed hadden, maar ook een keer dat we geen enkele vraag goed konden beantwoorden.

 

Veel verschillende onderwerpen

Het is geen wonder dat we soms maar weinig antwoorden uit ons hoofd kunnen geven, want de gestelde vragen gaan over totaal verschillende onderwerpen.

Ze variëren van suffragettes tot Henk Elsink, van stratego tot Led Zeppelin, van cryotherapie tot vogelbekdier, van Ulysses tot eugenetica en van ayurveda tot Tracy Emin.

 

Spaties

Het is me opgevallen dat de twaalfletterige woorden die de deelnemers moeten vinden nadat alle vragen beantwoord zijn, door veel Nederlanders tegenwoordig verkeerd gespeld worden. Ze knippen de woorden namelijk in tweeën, waarschijnlijk onder invloed van het Engels.


Deze invloed van het Engels op het Nederlands wordt wel spatitis genoemd – een van de vormen van de zogenaamde Engelse ziekte.

 

Twaalf in tweeën dus.

Neem bijvoorbeeld het woord schaatsploeg (12 letters).  In het Engels is dat een skating team (twee woorden).

En verdienmodel (12 letters) wordt in het Engels revenue model. 

Een kastanjeboom (12 letters) is een chestnut tree.

Ook voor een voetbalcoach (12 letters) hebben ze twee woorden nodig (football coach of soccer coach) en hetzelfde geldt voor een kostuumdrama: costume drama.

 

In het Engels worden begrippen die samengesteld zijn uit twee zelfstandige naamwoorden vrijwel altijd in die twee woorden gesplitst. Merkwaardig genoeg niet altijd: ons woord auteursrecht is in de Engelstalige wereld ‘gewoon’ copyright (één woord), een showroom  is een showroom in het Engels en gravestone (grafsteen; grafmonument) wordt (meestal) als één woord gespeld.

In ieder geval zijn veel Nederlanders in de laatste tientallen jaren meer spaties in een zin gaan gebruiken dan erin horen.

Soms kan dat tot rare misverstanden leiden, of in ieder geval tot verwarring.

 

Voorbeelden

Een boerenmetworst is echt iets anders dan boeren met worst.  

Taxatie kosten betekent taxatie van de kosten, taxatiekosten betekent kosten van de taxatie.

Met grotestadsproblemen wordt wat anders bedoeld dan met grote stadsproblemen.

En als je een automobilist wilt waarschuwen voor een wegomlegging (12 letters) en je schrijft “Weg om legging”, dan zet je die weggebruiker toch echt op het verkeerde been… .

 

Kijk dus maar uit met je teksten. Voor je het weet sta je aan de rand van de afgrond.

 

Elsa Groenman-Warmelink
e.warmelink@gmail.com

06-281 284 69

beëdigd tolk-vertaalster Engels
vertaalster Duits-Nederlands

 

Wil je reageren? Zie reactieformulier onderaan deze pagina. Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

--------------------------------------------

 

Naar BLOGS 1-10

Naar BLOGS 11-20

Naar BLOGS 21-30

Naar BLOGS 31-40

Naar BLOGS 41-50

Naar BLOGS 61-70

Naar BLOGS 71-80

 

Reactie plaatsen

Reacties

Er zijn geen reacties geplaatst.

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

 

 

Wil je je eigen Nederlandse teksten door mij laten corrigeren? Ook dat kan. Neem dan via e-mail, telefoon of Whatsapp contact op.